Teka 21: Postmodernistyczna Solidarność

Spis Treści

Pressja Redakcji

Paweł Rojek

Postmodernizm, katolicyzm, Solidarność

Wygląda na to, że Solidarność w przedziwny sposób łączyła ze sobą niespójne symbole i zarazem opierała się na symbolach religijnych. Przez łączenie często sprzecznych ze sobą symbolik trudną uzna jąć za ruch kontrrewolucyjny w klasycznym tego słowa znaczeniu. Interpretacja Solidarności jeszcze dziś stanowi przedmiot sporu.

Postmodernistyczna „S”

Wojciech Czabanowski, Błażej Skrzypulec

Postmodernistyczna Solidarność

Środowisko prawicowe rozumie „postmodernizm” jako synonim„relatywizmu” czy „nihilizmu”. Jednak solidarność jest postmodernistyczna w innym sensie –  jako mała narracja pośród innych narracji. Zaś nasza mała narracja może opierać się na wierze w Objawienie.

Krzysztof Mazur

Aideologia Solidarności

Niewykształceni działacze związkowi, odrzucając aksjomaty oświeceniowe, wykazali prawdziwą świeżość myślenia, a ich propozycja programowa
może być ważnym głosem w toczącej się dziś w cywilizacji zachodniej dyskusji o końcu wielkich narracji.

Elżbieta Sala

Solidarność i „kwestia kobieca”

Około cztery i pół miliona kobiet zaangażowało się w działania Solidarności, stanowiły one 45% członków ruchu. W żadnym innym kraju bloku wschodniego kobiety nie odegrały tak wielkiej roli w obalaniu komunizmu jak w Polsce. Dlaczego Solidarność była tak atrakcyjna dla kobiet? Co sprawiło, że masowo zaangażowały się w jej działalność?

Krzysztof Posłajko

Solidarność i antyglobalizm. O programie politycznym Joanny i Andrzeja Gwiazdów.

Rekonstrukcja poglądów państwa Gwiazdów może być bardzo pouczająca, bo pokazuje, jak bardzo nieszablonowe bywają poglądy ludzi, dziś uważanych za prawicowych oszołomów, a kiedyś – za antykomunistycznych radykałów.

Krzysztof Wołodźko

Rzeczpospolita Solidarna. Mowa na 30 lecie sierpnia ’80

Wierzymy w solidarność, jesteśmy pokoleniem Solidarności, Polska jest naszym zobowiązaniem, naszą radością, czasem też goryczą. Pójdziemy za
chwilę, my, którzy tu się zgromadziliśmy, wierzący, agnostycy, ateiści, katolicy, protestanci, prawosławni, muzułmanie, Żydzi, Ukraińcy, Niemcy, Mało- i Wielkorosjanie, Czesi i Słowacy, na grób księdza Jerzego, by wspomnieć Jego i tych wszystkich, których ciężkiej pracy ale i przelanej krwi winni jesteśmy to zobowiązanie: wolną i solidarną Polskę.

Krzysztof Mazur, Paweł Rojek

21 postulatów czytelniczych

Autorzy przestawiają 21 książek ważnych dla zrozumienia PRLu, fenomenu Solidarności, a w dalszej perspektywie dla zrozumienia ich dziedziczki –  III RP.

Co wy z tą postmodernistyczną Solidarnością?!

Z abp. Rolandem Minnerathem, Michaelem Novakiem i George’em Weigelem rozmawia Karol Wilczyński

Rozmawiamy poszukając ideowej identyfikacji ruchu jakim była Solidarność.

Odgórna rewolucja?

Jadwiga Staniszkis

Formy myślenia jako ideologia

Analiza, przy pomocą wprowadzonego przez Claude’a Lévi-Straussa pojęcia bricolage oraz koncepcji nadrzeczywistości Alaina Besançona, zdumiewającej symetrii między leninowskim sposobem rozumowania a epistemologią Solidarności.

Maryjane Osa

Stwarzanie Solidarności

Ostatnie badania nad pochodzeniem ruchu Solidarności skupiają się wokół pytania o to, „czyje to dzieło: robotników, intelektualistów czy kogoś innego”. Temperatura debaty rośnie i zwierają się szyki bojowe. W tekście autorka dokonuje wykładu stanowisk na temat pochodzenia solidarności.

Michał Łuczewski

Pan i Ożywiciel Solidarności. Anatomia odgórnej rewolucji.

„Niech zstąpi Duch Twój! Niech zstąpi Duch Twój! I odnowi oblicze ziemi. Tej ziemi”. Tyle razy słyszeliśmy te słowa, że przestaliśmy rozumieć, co znaczą. Tymczasem Jan Paweł II chciał dokonać bierzmowania dziejów!

Krakowski kredens.

Nie czuję żadnej presji

Z Ojcem Profesorem Janem Andrzejem Kłoczowskim rozmawiają Karol Kleczka, Krzysztof Mazur i Paweł Rojek

Rozmowa o akademickim duszpasterstwie „Beczka”, ateizmie i umieraniu.

Maciej Gawlikowski

Przewodnik po podziemnym Krakowie

Autor oprowadza nas po miejscach, które swoje lata świetności i ważności przeżywały w PRLu. Ważnych zwłaszcza dla formowania się solidarnościowej opozycji.

Rzecz niepospolita

Magdalena Ślusarska

Dlaczego zapomnieliśmy o Barze?

Prawie przez cały wiek XIX konfederacja barska należała do najważniejszych mitów narodowych, kształtując świadomość kolejnych pokoleń. Po
wojnie, w okresie największej presji ideologicznej historiografia marksistowska lansowała jednoznacznie negatywną wizję konfederacji. Zniszczenia, jakie poczynił aczarna legenda konfederacji w wyobrażeniach o niej kolejnych, powojennych pokoleń Polaków, wydają się nie do odrobienia.

Ekspressje

Dział poezji i krytyki literackiej. Wiersze zostały wybrane przez Krzysztofa Koehlera.

Filip Kobiela

Pani od przyrody, Posągi

Jan Stoklarz

bez powrotu

Adam Leszkiewicz

Zadośćuczynienie zamiast przeznaczenia. O tomie Cantus Jana Polkowskiego

Recenzja tomu wierszy poety związanego z czasem komunizmu i stanu wojennego.

Technika i emocje.

Z Wojciechem Pszoniakiem rozmawiają Agnieszka Cygańczyk i Krystyna Ślązak

Repressje

Dział wywołanych przez nas polemik.

Janusz Poniewierski

Nauka społeczna jak rzeka

Apologia Benedykta XVI. Encykliki papieskie to nie traktaty społeczno-ekonomiczne, ale próba odpowiedzi na palące problemy współczesności.

Jakub Ignaczak

Państwo katolickie musi być tradycjonalistyczną monarchią

Polemika z artykułem Krzysztofa Szczerskiego pt. „Polska – republika wyznaniowa” . Autor zgadza się, że odnowa moralności publicznej powinna zostać oparta o zasady chrześcijańskie.  Uważa jednak, w odróżnieniu od Szczerskiego, że odnowa powinna opierać się na zasadach katolickiego tradycjonalizmu. Należy odrzucić całą doktrynę modernistyczną, głoszoną od pontyfikatu Jana XXIII oraz przyjąć monarchię absolutną, która jest bardziej zgodna z hierarchiczną naturą świata aniżeli proponowana przez Krzysztofa Szczerskiego republika parlamentarna.

Błażej Sajduk

W obronie awangardowego konserwatyzmu.

Autor broni Krzysztofa Szczerskiego i tez zawartych w artykule „Polska – republika wyznaniowa”. Określa jego poglądy jako „awangardowy konserwatyzm”.

Kompressje

Dział recenzji. Czytamy i recenzujemy w zasadzie wszystko, co podeślą nam znajomi lub wydawcy.

Ciżewska, Filozofia publiczna Solidarności (Krzysztof Mazur)

Dukaj, Wroniec (Barbara Moś)

Sierakowski, A. Szczęśniak (red.), Żałoba (Krzysztof Mazur)

Ch. Taylor, Nowoczesne imaginaria społeczne (Michał Zabdyr-Jamróz)

R. Skrzypczak, Pomiędzy Chrystusem a Antychrystem(Stanisław Ruczaj)

Krzemiński (red.), Czego nas uczy Radio Maryja? (Paweł Rojek)

Pilarski, Szkice o muzyce (Anna Huszczo)

Pszoniak, Aktor (Barbara Moś)

Jaśniejsza od gwiazd, reż. J. Campion (Anna Markwart)

Perysskop

Krytyczny przegląd polskich czasopism intelektualnych.

„Arcana” 2010, nr 4 (Adam Leszkiewicz)

„Arche. Пачатак” 2010, nr 4 (Joanna Bernatowicz)

„Christianitas” 2010, nr 44 (Błażej Skrzypulec)

„Fronda” 2010, nr 55 (Błażej Skrzypulec)

„Krytyka Polityczna” 2009, nr 20-21 (Wojciech Czabanowski)

„Obywatel” 2010, nr 50 (Karol Wilczyński)

„Przegląd Polityczny” 2010, nr 100 (Marek Przychodzeń)

„Res Publica Nowa” 2010, nr 9 (Stanisław Ruczaj)

„Rzeczy Wspólne” 2010, nr 1 (Krzysztof Mazur)

„Teologia Polityczna” 2006-2007, nr 4 (Michał Zabdyr–Jamróz)

„Znak” 2010, nr 7-8 (Karol Kleczka)

Tadeusz Pietkiewicz

Ю-651 opowiada (I)

Pierwsza części opowieści więźnia stalinowskich obozów. Autor relacjonuje swoją drogę do Workuty.

Europata

Wyznania Europaty (II)

Nasz niestrudzony anonimowy korespondent przysłał kolejną porcję opowieści z Parlamentu Europejskiego.

Mroczne wyziewy czyli celebra postpolitycznego dyskursu funeralnej apoteozy.

Z Małgorzatą Kolasińską-Macher rozmawia Staś Zewsiwarszawa

W kontekście katastrofy smoleńskiej rozmawiamy o obawach o kondycję polskiego kodu podstawowego, postkonsumpcyjnym urynkowieniu idei oraz o żałobie narodowej jako metaopowieścii mas straumatyzowanych symbolicznym popędem śmierci.