Relacje polsko-ukraińskie w kryzysie. 40% Polaków przeciw Ukrainie w UE

Po okresie solidarności relacje polsko-ukraińskie znalazły się w najgłębszym od lat kryzysie. W pierwszej połowie 2026 roku odnotowano 126 przypadków napaści i znieważenia obywateli Ukrainy z przyczyn narodowościowych, a sprzeciw wobec ich wejścia do UE sięgnął rekordowych 40%.

Relacje polsko-ukraińskie, po okresie solidarności, znalazły się w głębokim kryzysie i – jak wskazują dane oraz incydenty – zaczynają zmierzać w bardzo niebezpieczną stronę.

Napięcia polityczne i historyczne coraz wyraźniej przekładają się bowiem na codzienne życie obywateli zarówno polskich, jak i ukraińskich. Czarnym symbolem tego pogorszenia nastrojów stało się niedawne, drastyczne wydarzenie z Wrocławia, gdzie na ul. Okulickiego brutalnie pobito młodą parę obywateli Ukrainy.

Powodem ataku miał być język, jakim się posługiwali. Jak potwierdziła w rozmowie z Wirtualną Polską podkomisarz Aleksandra Freus z Komendy Miejskiej Policji we Wrocławiu: „Wszystko wskazuje na to, że narodowość była powodem ataku”.

Niestety nie są to nadzwyczajne przypadki. Potwierdzają to dane Komendy Głównej Policji. Statystyki pokazują bowiem realny i niebezpieczny skok przestępstw motywowanych nienawiścią.

O ile do 2023 roku liczba pokrzywdzonych obywateli Ukrainy z art. 257 Kodeksu karnego (publiczne znieważenie lub naruszenie nietykalności z powodu przynależności narodowej) wahała się od kilkudziesięciu do około stu rocznie, o tyle w 2024 roku wzrosła do 188 przypadków, w 2025 wyniosła 193, a tylko w pierwszym półroczu 2026 roku odnotowano już 126 takich zdarzeń.

Podobnie rośnie wskaźnik przestępstw z art. 119 kk (dyskryminacja i przemoc narodowościowa). Pierwsze sześć miesięcy 2026 roku przyniosło aż 54 takich pokrzywdzonych, co zwiastuje rekordowy, ponad trzydziestoprocentowy wzrost rok do roku.

Erozję wzajemnych stosunków widać także w badaniach społecznych. Badanie CBOS „Polacy o międzynarodowej pomocy dla walczącej Ukrainy, przewidywanym wyniku wojny i akcesji Ukrainy do Unii Europejskiej” wskazuje na bezprecedensowy spadek sympatii i poparcia dla integracji Ukrainy z Zachodem.

Odsetek Polaków przeciwnych członkostwu Ukrainy w Unii Europejskiej osiągnął rekordowe 40% (wzrost o 23 punkty procentowe względem października 2023 r.). 27% badanych uważa z kolei, że pomoc (wojskowa, finansowa, humanitarna) udzielana Ukrainie jest zbyt duża.

Według CBOS 27% Polaków uważa, że pomoc państw Zachodu wobec Ukrainy jest… za duża. Podkreślmy, że pytanie dotyczy pomocy nie z Polski, ale od innych, więc bez finansowego kosztu dla nas, za to z oczywistym strategicznym zyskiem. Niesamowite gdzie jesteśmy po 4 latach wojny. pic.twitter.com/d5ecMhqlND

— Paweł Musiałek (@Pawel_Musialek) July 28, 2026

Jak się wydaje, na nastroje te wpływ ma nie tylko zmęczenie wojną czy obawy gospodarcze, ale także napięcia wokół polityki pamięci.

Na łamach portalu Klubu Jagiellońskiego do dojrzałości w relacjach między narodami i nieulegania skrajnym emocjom apelował Cezary Boryszewski, redaktor naczelny czasopisma idei Pressje, przypominając, że trudna historia i asertywność polityczna nie mogą stawać się paliwem dla nienawiści:

„Tymczasem bądźmy asertywni, lecz nie nienawistni. Stawiajmy granice, ale nie podsycajmy resentymentów. Patrzmy trzeźwo na Ukrainę. Oddawajmy sprawiedliwość zmarłym. Tyle, i aż tyle” – pisał.