Alkohol, transport, bezpłatne posiłki dla dzieci, myśliwi. Sejm odżył po wakacjach
Po wakacjach Sejm odżył. Za nami trzy wrześniowe posiedzenia i aż 26 projektów ustaw, które możecie Państwo ocenić! Wśród tematów między innymi regulacje dotyczące alkoholu, powrót ustawy dotyczącej obowiązkowych badań lekarskich dla myśliwych (i nie tylko), lewicowe projekty dotyczące transportu publicznego oraz darmowych obiadów dla dzieci. Jest też jedna ustawa szczególnie ważna dla organizacji pozarządowych. Zachęcamy do lektury wrześniowego podsumowania sejmowych konsultacji!
Niniejszy tekst to trzecia edycja nowego newslettera legislacyjnego, który wysyłamy co miesiąc do osób zainteresowanych procesem stanowienia prawa i udziałem obywateli w kształtowaniu przepisów, nad którymi pracuje parlament. Zostaw swój adres, by otrzymywać kolejne maile!
CPK, lekcje religii lub etyki, dwukadencyjność. W tych sprawach Sejm się wypowiedział
Na wrześniowych posiedzeniach Sejm rozpatrywał ustawy, które budziły sporo obywatelskich emocji. Przede wszystkim w miniony piątek posłowie zdecydowali, że będą dalej pracować nad prezydenckim projektem dotyczącym budowy Centralnego Portu Kominunikacyjnego. Sprawa wzbudziła spore kontrowersje, bo ustawa nie została odrzucona dzięki głosom partii Polska 2050 i samego marszałka Sejmu Szymona Hołowni. Wcześniej w konsultacjach tego projektu wzięło udział aż 3946 osób, spośród których zdecydowanie poparło ją… 97,6% z nich!

Mniejszym zainteresowaniem i poparciem w konsultacjach cieszył się inny projekt, który – tym razem dzięki głosom przede wszystkim Polskiego Stronnictwa Ludowego, ale też grupy posłów PL2050 – także został skierowany do dalszych prac. Obywatelski projekt ustawy dotyczący obowiązkowych lekcji religii lub etyki (zebrano pod nim ponad 100 000 podpisów) oceniło w toku konsultacji 693 obywateli, spośród których poparło go zdecydowanie 57% uczestników, a zdecydowanie przeciw było 41%.
To przesadnie nie zaskakuje, bo sprawa jest kontrowersyjna. Na portalu Klubu Jagiellońskiego raczej sceptycznie o obowiązkowym uczeniu moralności w szkole pisze Gustaw Bicz. Nie jest to jednak krytyka w najmniejszym stopniu antyklerykalna. Zachęcamy Państwa do lektury!
Rozczarowuje decyzja Sejmu ws. ustawy o dwukadencyjności, której zdecydowanie sprzeciwiło się ponad 78% uczestników konsultacji. Sejm projektu jednak nie odrzucił, ale zamierza nad nim dalej pracować. Mamy nadzieję, że zamiast betonować samorządy skorzysta w dalszych pracach z naszych pomysłów, jak uczynić je bardziej obywatelskimi. Artykuł podsumowujący zgłoszone przez nas w konsultacjach pomysły znajdziecie również na naszej stronie.
Te projekty budzą emocje!
Jak wspomnieliśmy na sejmowej stronie konsultacji znajdziecie obecnie aż 26 projektów, do których możecie się odnieść. Zwracamy uwagę na te, które w naszej opinii mogą wzbudzić największe emocje.
1. Polska 2050 wróciła do pomysłu obowiązkowych badań dla myśliwych tym razem rozszerzając grupę, którą chcę objąć tym obowiązkiem między innymi o posiadających broń do celów sportowych i szkoleniowych. Poprzednia wersja tego projektu była najchętniej konsultowanym projektem od początku działania sejmowych konsultacji i została odrzucona w Sejmie taką samą większością, jak wskazywały wyniki konsultacji. Teraz może być podobnie – w ciągu niespełna dwóch tygodni wypowiedziało się na jej temat ponad 4300 osób! Znajdziecie ją pod sygnaturą: RPW/31004/2025. Wypowiedzieć można się do 19 października.
2. Aż trzy projekty dotyczą alkoholu. Lewica (sygnatura: RPW/31250/2025) proponuje między innymi: całkowity zakaz reklam napojów alkoholowych (w tym piwa), zakaz sprzedaży na stacjach benzynowych i w całym kraju w godzinach 22.00-6.00. Polska 2050 odpowiada swoim projektem, który przewiduje (sygnatura: RPW/31428/2025): zakaz reklam, rozszerzenie uprawnień gmin do wprowadzania nocnych zakazów i podniesienie kosztów tzw. koncesji na jego sprzedaż. Dodatkowo w Sejmie pojawił się też projekt (RPW/31427/2025)… umożliwiający zbadanie posła lub senatora alkomatem. Ten pozostawimy bez komentarza. Wszystkie projekty można konsultować do 23 października.
3. Do potencjalnie budzących emocje projektów można zaliczyć też propozycję darmowej antykoncepcji dla kobiet w wieku 18-25 lat (sygnatura: RPW/31894/2025). Głos w tej sprawie można zabrać do 26 października.
4. Na odnotowanie zasługuje inicjatywa Partii Razem, pod którą podpisali się też posłowie PiS i koła Republikanie. Przewiduje, by ciepłe obiady dla dzieci w podstawówkach były nieodpłatne.Wypowiedzieć się na temat tego projektu (RPW/31944/2025) można do 29 października.
5. Inny lewicowy projekt dotyczy rozwoju polskiej kolei, co ma wpłynąć pozytywnie na stan środowiska i klimatu. To tzw. lex Ostatnie Pokolenie (RPW/31538/2025). Ustawa jest obszerna i w rozmaity sposób próbuje promować kolej i osłabiać zjawisko wykluczenia transportowego. Projektodawcy powołują się nawet w uzasadnieniu na Klub Jagielloński, który od lat zajmuje się tą problematyką. Najbardziej konkretnym z perspektywy obywateli rozwiązaniem jest propozycja ustanowienia biletu miesięcznego dla komunikacji regionalnej i lokalnej, który miałby kosztować miesięcznie 50 zł i obejmować zarówno kolej, jak i PKS-y czy komunikację miejską. Pomysł możecie ocenić do 25 października.
UWAGA! Ważna regulacja dla NGO-sów!
Przedstawiciele organizacji pozarządowych powinni zwrócić uwagę na Senacki projekt ustawy o zmianie ustawy o fundacjach oraz ustawy – Prawo o stowarzyszeniach (RPW/31808/2025). W ustawie chodzi o to, by organizacje mogły przeprowadzać posiedzenia organów fundacji i stowarzyszeń on-line tak jak w pandemii i to bez dodatkowej zmiany statutu. To spore ułatwienie dla wielu organizacji. Warto wypowiedzieć się w tej sprawie, a można to zrobić do 26 października.
Obszerny raport przy okazji konsultacji
Tak jak zapowiadaliśmy w poprzednim newsletterze Klub Jagielloński złożył szczegółowe stanowisko dotyczące prezydenckiego projektu zmian w podatkach. Pomysł prezydenta Karola Nawrockiego oceniliśmy ambiwalentnie: rozumiemy intencję ulżenia rodzicom dzieci, ale z drugiej strony przedstawiona propozycja głęboko komplikuje i tak zawiły system podatkowy i nie wydaje się, w szerszej perspektywie, sprawiedliwa. Dlatego przy tej okazji opracowaliśmy obszerny i kompleksowy raport pt. Okiełznać podatkowy chaos. Propozycja reformy w duchu jednolitej daniny. Gorąco zachęcamy do zapoznania się z nim! Można go pobrać, zupełnie za darmo, na naszych stronach internetowych.
Zadanie „Sejm – nowe otwarcie. Monitoring systemu konsultacji społecznych aktów prawnych w Polsce” realizowane jest przez Klub Jagielloński dzięki finansowaniu ze środków Rządowego Programu Rozwoju Organizacji Obywatelskich na lata 2018-2030 PROO Priorytet 3. Ten utwór, z wyjątkiem zdjęć, jest udostępniony na licencji Creative Commons Uznanie Autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
Ignacy Dylak
Piotr Trudnowski
