Witamy na stronie Klubu Jagiellońskiego. Jesteśmy republikańskim i niepartyjnym stowarzyszeniem, które próbuje oddziaływać na politykę w duchu troski o dobro wspólne. Piszemy pogłębione artykuły o polityce, gospodarce, historii i kulturze. Formułujemy obywatelskie postulaty zmian i wysyłamy petycje do władz. Publikujemy komentarze ekspertów i tematyczne raporty. Działamy w całej Polsce.

Zachęcamy do regularnych odwiedzin naszej strony. Informujemy, że korzystamy z cookies.
Maciej Dulak  23 lutego 2016

Jak wygląda polski eksport?

Maciej Dulak  23 lutego 2016
przeczytanie zajmie 7 min
Jak wygląda polski eksport? wikipedia.pl

Mamy się czym pochwalić. W ostatnich latach wolumeny liczbowe polskiego eksportu systematycznie rosną, a nasze firmy pojawiają się na coraz bardziej egzotycznych rynkach – od Etiopii po Indie. Jak to wygląda w miliardach euro, do jakich państw trafia najwięcej naszych produktów i które polskie firmy przodują w eksporcie? Zapraszamy do lektury.

Wpływ eksportu na sytuację gospodarczą kraju

Eksport jest jednym z ważniejszych wskaźników ekonomicznych, jakie mają wpływ na sytuację gospodarcządanego kraju. Nic więc dziwnego, że regularne zestawienia statystyczne jego dotyczące są niecierpliwie wyczekiwane przez polityków, przedsiębiorców inwestorów, którzy tak jak w przypadku Chin stale obserwują jego wielkość, będącą jednym z czynników odzwierciedlających sytuację gospodarczą Państwa Środka. Wpływa on bezpośrednio na bilans płatniczy kraju (zestawienie wszystkich transakcji dokonanych między gospodarką krajową a zagranicą w danym okresie), co z kolei oddziałuje na kurs waluty. Kurs ten wpływa natomiast na relatywne bogactwo kraju i jego obywateli w stosunku do innych krajów. Często wzrost eksportu powoduje przyśpieszenie wzrostu gospodarki oraz spadek bezrobocia.

Łatwo zauważyć, iż mimo swojego makroekonomicznego znaczenia, eksport pokazuje raczej sytuację panującą wśród krajowych przedsiębiorców. Za produkcję oraz wywóz dóbr odpowiadają przecież poszczególne firmy – państwo nie odgrywa w tym procesie znaczącej roli. Większość sprzedaży zawierana jest bezpośrednio między dostawcą (np. prywatne przedsiębiorstwo produkujące meble) a odbiorcą (np. duży sklep w Kazachstanie oferujący polskie krzesła). Ekspansja na kolejne rynki, oznaczająca możliwość oferowania produktów nowym klientom, sprzyja rozwojowi firm, daje możliwość konkurowania z innymi przedsiębiorstwami oraz zdobycia nowych doświadczeń i wykorzystania ich na własnym podwórku.

Dokąd eksportujemy? 

View post on imgur.com

W ostatnich latach obserwujemy systematyczny wzrost woluminów polskiego eksportu.Nasze rodzime firmy z coraz większym powodzeniem konkurują na nowych, trudniejszych i bardziej wymagających rynkach, czego przykładem jest polskaobecność w Afryce, Azji iIndiach. Polski przemysł postawił na jakość oraz nowe technologie, co przynosi efekty: coraz częściej cieszymy się uznaniem zagranicznych partnerów. W dzisiejszych realiach niska cena produktu to nie wszystko. Dobrym tego przykładem są Chiny, których obywatele coraz bardziej chwalą sobie nabiał dostarczany przez polskich producentów (przewyższający jakością produkty z ich rodzimego rynku), takich jak SM Mlekovita czy OSM Łowicz. 

View post on imgur.com

W okresie od stycznia do listopada 2015 roku polski eksport wzrósł do 164223,1 miliona euro. Jest to wynik o 7,4% wyższy niż w analogicznym okresie roku 2014. W dalszym ciągu najwięcej towarów wysyłamy do Niemiec. W roku 2015 łączna wartość eksportu do tego kraju wyniosła 44686,6 miliona euro (27,2% całości), co było wynikiem aż o 11% większym niż w roku 2014. Niemcy pozostawały, pozostają i będą pozostawać naszym największym rynkiem zbytu. Nie zanosi się na jakiekolwiek zmiany; będzie to nadal nasz strategiczny partner, choćby dlatego, że jest naszym sąsiadem, przez co koszt transportu jest obniżony, a wejście na rynek niemiecki ułatwione.

View post on imgur.com

W okresie styczeń-listopad 2015 wśród głównych partnerów handlowych Polski odnotowano wzrost eksportu do Holandii, Hiszpanii, Wielkiej Brytanii, Włoch, Niemiec, Czech, Węgier, Francji i Szwecji. 

View post on imgur.com

Spadek eksportu odnotowano w stosunkach z Rosją, czego główną przyczyną jest embargo nałożone na polskie produkty przez Kreml. Należy tutaj zwrócić uwagę na fakt, iż w 2018 roku Rosjanie są gospodarzami Mistrzostw Świata w piłce nożnej. Będzie to wielka szansa dla polskich producentów, np. Pesy, gdyż Moskwa wspominała już o zapotrzebowaniu na nowe tramwaje, by zapewnić komunikację na odpowiednio wysokim poziomie.

Co eksportujemy?

Jak już wcześniej zostało wspomniane, polskie produkty cieszą się coraz większym uznaniem konsumentów zagranicznych. Stały rozwój oraz chęć dywersyfikacji rynków zbytu, co ogranicza wpływ ewentualnej dekoniunktury w poszczególnych krajach na działalność firmy, czyni z nas jeden z najszybciej rozwijających się krajów (z rocznym wzrostem PKB rzędu 4%).

Jedną z naszych mocnych stron, jeśli chodzi o eksport, są artykuły spożywcze, a wśród nich jabłka, których jesteśmy największym eksporterem w UE i 5. na świecie (stan na 2014 rok). Na skutek embarga nałożonego przez Rosjan polscy sadownicy w ubiegłym roku mieli sporo problemów, aby znaleźć nowe rynki, na które mogliby wysyłać owoce. W 2015 roku udało uniknąć się większych spadków.Niestety prognozy w bieżącym roku mówią, że branża producentów jabłek ponownie może mieć sporo kłopotów. Mało osób wie za to, że świetnie radziliśmy sobie pod względemeksportu pieczarek. Byliśmy liderem w ich eksporcie wśród wszystkich krajów unijnych. W 2012 r. sprzedaliśmy 262 tysiące ton. Jesteśmy również potentatem w produkcji ślimaków (190 854 kg w roku 2015). Dostarczamy na rynki zagraniczne także sporo malin oraz czarnej porzeczki (odpowiednio 100 tyś. oraz 95 tyś. ton).

Na globalnym rynku jesteśmy również 4. największym eksporterem mebli, ustępując miejsca Niemcom, Włochom oraz Chińczykom. Posiadamy 6,3% udziału w rynku, a w ubiegłym roku (według wstępnych szacunków) wartość mebli sprzedanych za granicę wyniosła 36,6 miliarda złotych, co oznacza, że od początku dekady wzrosła o ponad 40 proc., a od połowy lat 90. skoczyła dziewięciokrotnie.

„Nasi najważniejsi partnerzy handlowi są w Europie, ale bardzo atrakcyjny jest rynek amerykański, a także np. kraje arabskie, gdzie z chińskimi meblami możemy rywalizować jakością, a z włoskimi czy niemieckimi ceną” – mówi prezes Ogólnopolskiej Izby Gospodarczej Producentów Mebli Jan Szynaka.

Kolejnym produktem cieszącym się uznaniem są produkowane w Polsce jachty i łodzie motorowe. Jest to rynek dosyć specyficzny, ponieważ chodzi nie tyle o ilość sprzedawanych jednostek, lecz o ich wielkość – na większych jednostkach jest bowiem naliczana większa marża, co zdecydowanie bardziej opłaca się polskim przedsiębiorcom. Według Eurostatu jesteśmy największym w Europie producentem łodzi motorowych z silnikiem zaburtowym, z ponad 50-proc. udziałem w rynku. Na świecie przegrywamy tylko ze Stanami Zjednoczonymi. Polskie stocznie słyną także z produkcji luksusowych jachtów (zarówno żaglowych, jak i motorowych), jednak na tym polu trudno o oficjalne statystyki.

W 2015 r. sprzedaliśmy 614 łodzi, głównie sportowych i rekreacyjnych. Jest to wynik zbliżony do tego z 2014 r. Dla firmyprodukującej łodzie najważniejsza jest jednak marża, a ta w przypadku sprzedaży dużych jednostek jest atrakcyjniejsza. Zmieniliśmy więc strategię i skupiamy się na oferowaniu łodzi o większych gabarytach. „Tym bardziej jesteśmy zadowoleni, że już dziś zamknęliśmy portfel zamówień na 2016 r.” – zdradza dla „Dziennika Gazeta Prawna” Andrzej Bartoszewicz, prezes AdmiralBoats.

View post on imgur.com

Najwięksi polscy eksporterzy

W temacie przedsiębiorstw z polskim kapitałem na uwagę zasługuje przygotowany przez „Gazetę Bankową” ranking Mistrzowie polskiego eksportu, w którym w trzech kategoriach (przedsiębiorstwa duże, średnie oraz małe) wybrano po 20 firm najlepiej radzących sobie za granicą. Pod uwagę były brane przede wszystkim takie czynniki jak udział eksportu w sprzedaży, zaawansowanie technologiczne i innowacyjność oferowanych produktów, a także rodzaj rynku (europejski lub krajów rozwijających się), na które były oferowane produkty.  

View post on imgur.com

W kategorii wielkich przedsiębiorstw najwyższą pozycję zajęła spółka CD Projekt, zajmująca się produkcją oraz dystrybucją gier wideo. W 2015 roku wydała fabularną grę akcji „Wiedźmin 3. Dziki Gon”, któraw ciągu 2 tygodni od premiery rozeszła się w 4 mln egzemplarzy wśród graczy na całym świecie, a cały koszt produkcji zwrócił się już pierwszego dnia sprzedaży. Tuż za nim w rankingu uplasował się producent taboru kolejowego Pesa, o którym szerzej pisaliśmy tutaj. Na ostatnim miejscu znalazła się firma TZMO, będąca producentem wyrobów higienicznych (m.in. pieluszek dla dzieci), które sprzedaje na 80 rynkach w Europie, Azji, Australii, Ameryce i Afryce. Marki należące do grupy to m.in. Bella, Happy, Kanion iSeni.

Wśród średnich przedsiębiorców najwyższą pozycję zajął producent systemów łączności, systemów kierowania ogniem i dronów. W I półroczu 2015 roku sprzedaż firmy sięgnęła 11.965,9 tysięcy euro. Co ciekawe, system łączności wewnętrznej FONET jest aktualnie na wyposażeniu armii USA. Drugie miejsce zajęła Lubiana, produkująca porcelanę,która dzięki kilku własnym zakładom oraz centrom projektowym charakteryzuje się dużą dynamiką zleceń. Ostatnie miejsce na podium przypadło producentowi zabawek, przede wszystkim klocków dla dzieci – COBI.

Najwyższą pozycję wśród małych przedsiębiorstw zajęła firm SM Lazur, zajmująca się produkcją serów pleśniowych, które są eksportowane między innymi do Kazachstanu, Izraela, USA oraz na Maltę. Na drugim stopniu podium znalazło się Przedsiębiorstwo Bednarskie Pawłowianka, wytwarzające beczki dębowe na wino, koniaki itp. Na trzeciej pozycji uplasował się Zotrax, producent jednych z najlepszych na świecie drukarek 3D.

Podsumowanie

Już dziś istnieją w naszym kraju obszary oraz branże, które szczególnie zasługują na uwagę. Aby trwale zaistnieć na globalnym rynku, potrzebujemy jednak silnych, mocnych i rozwiniętych marek, wykorzystujących najnowsze technologie oraz oferujących produkty najwyższej jakości. Potrzebne jest tutaj zarówno wsparcie państwa, jak i samozaparcie oraz odwaga przedsiębiorców, którzy wprowadzając produkty na nowy rynek, zawsze podejmują spore ryzyko. Ostatnie lata były dla naszego eksportu bardzo ważne, gdyż jako jeden z nielicznych krajów uniknęliśmy kryzysu gospodarczego. Wobec ogólnoświatowego spowolnienia wykorzystaliśmy nadarzające się szanse i pojawiliśmy się na dotychczas egzotycznych rynkach, takich jak Indie, Chiny, Indonezja, Zjednoczone Emiraty Arabskie czy Etiopia.